Raptularz
  • archiwum
  • podcasty
  • autorzy
  • pół serio
e-teatr
e-teatr

ISSN 2956-8609

Monika Krawul

Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich
w Instytucie Teatralnym im. Zbigniewa Raszewskiego

12.12.2025

W 2014 roku Krzysztof Smołka, wnuk Marii i Edmunda Wiercińskich, część zbiorów rodzinnych zdeponował w Pracowni Dokumentacji Teatru Instytutu Teatralnego. Nieco wcześniej materiały te stały się inspiracją do powstania wystawy Wiercińscy – życie i…teatr, prezentowanej w Instytucie od grudnia 2013 do września 2014 roku. Jej finisażowi towarzyszyło wydanie dwutomowej, liczącej blisko dwa tysiące stron Korespondencji Marii i Edmunda z lat 1925–1957, uzupełnionej o liczne notatki, wspomnienia Marii o mężu, spisywane po jego śmierci, zapiski diarystyczne Edmunda z września 1939, listy Mieczysława, ojca reżysera, oraz korespondencję obojga małżonków z córką Ewą.

Maria Wiercińska jako Wróżka w Wyzwoleniu Stanisława Wyspiańskiego w reżyserii Juliusza Osterwy, Reduta, Wilno, 1925
fot. Jan Bułhak | Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich (depozyt) | Instytut Teatralny

Zdeponowane w Instytucie materiały obejmują m.in.: osiem albumów ze zdjęciami prywatnymi, w tym album Marii, albumy rodzinne, albumy z podróży z lat trzydziestych XX wieku i album Ewy; kilkanaście późnych zdjęć Mieczysława oraz pamiątki Ewy (m.in. kalendarzyk szkolny 1938/39, legitymacje uczniowskie); dokumenty obojga Wiercińskich z okresu ich studiów na Uniwersytecie Warszawskim; dokumenty wojskowe Edmunda, m.in. książeczkę wojskową, świadectwa jego powrotu z niewoli sowieckiej przez Finlandię w roku 1919, przydział wojskowy z roku 1920, notatnik z okresu okupacji z planami teatralnymi na czas powojenny, notatki Marii do biografii artystycznej męża; fotografie luzem: z pierwszych teatralnych amatorskich prób Edmunda i kilkanaście zdjęć prywatnych z lat czterdziestych i pięćdziesiątych Edmunda; fotografie przedwojennych i powojennych spektakli z udziałem i w reżyserii Edmunda (m.in. Sen Felicji Kruszewskiej, Teatr Reduta w Wilnie i Teatr Nowy im. Heleny Modrzejewskiej w Poznaniu, 1927; Kordian Juliusza Słowackiego, Teatr Polski w Warszawie, 1931; Dziady Adama Mickiewicza, Teatr Polski w Warszawie, 1934; Elektra Jeana Giraudoux, Teatr Wojska Polskiego w Łodzi, 1946; Orfeusz Anny Świrszczyńskiej, Stary Teatr w Krakowie, 1946; Dwa teatry Jerzego Szaniawskiego, Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach, 1947; Jak wam się podoba Williama Shakespeare’a, Teatry Dramatyczne we Wrocławiu 1951; Lorenzaccio Alfreda de Musseta, Teatr Polski w Warszawie 1955)

Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich </br>w Instytucie Teatralnym im. Zbigniewa Raszewskiego
Co chcecie [Wieczór Trzech Króli] Williama Shakespeare’a, reż. Edmund Wierciński, Teatr Rozmaitości we Lwowie, 1931
pierwsza z lewej Maria Wiercińska (Maria) | fot. Dorys | Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich (depozyt) | IT
Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich </br>w Instytucie Teatralnym im. Zbigniewa Raszewskiego
Co chcecie [Wieczór Trzech Króli] Williama Shakespeare’a, reż. Edmund Wierciński, Teatr Rozmaitości we Lwowie, 1931
pierwsza z prawej Maria Wiercińska (Maria) | fot. Dorys | Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich (depozyt) | IT
Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich </br>w Instytucie Teatralnym im. Zbigniewa Raszewskiego
Co chcecie [Wieczór Trzech Króli] Williama Shakespeare’a, reż. Edmund Wierciński, Teatr Rozmaitości we Lwowie, 1931
w środku Maria Wiercińska (Maria) | fot. Dorys | Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich (depozyt) | IT
Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich </br>w Instytucie Teatralnym im. Zbigniewa Raszewskiego
Co chcecie [Wieczór Trzech Króli] Williama Shakespeare’a, reż. Edmund Wierciński, Teatr Rozmaitości we Lwowie, 1931
pierwsza z lewej Maria Wiercińska (Maria) | fot. Dorys | Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich (depozyt) | IT

oraz Marii (Papierowy kochanek Szaniawskiego, Teatr Miejski w Łodzi, 1928; Co chcecie [WieczórTrzech Króli] Shakespeare’a, Teatr Rozmaitości we Lwowie, 1931; Sen nocy letniej Shakespeare’a, Teatr Wielki we Lwowie, 1932; Czarne ghetto Eugene’a O’Neilla, Teatr Ateneum w Warszawie i Teatr Wielki we Lwowie,1932; Komedia Apolla Korzeniowskiego, Teatry Dramatyczne we Wrocławiu, 1952; Wujaszek Wania Antona Czechowa, Teatr Polski w Warszawie, 1953; Dom kobiet Zofii Nałkowskiej, Teatr Polski w Warszawie, 1955; Trąd w Pałacu Sprawiedliwości Uga Bettiego, Teatr Polski w Warszawie, 1958; Zmierzch długiego dnia O’Neilla, Teatr im. Stefana Jaracza w Łodzi, 1973); egzemplarze reżyserskie Edmunda Elektry (z odręcznymi notatkami) i Marii Listów Chopina; maszynopisy prac magisterskich poświęconych działalności reżyserskiej (praca Milana Kwiatkowskiego), aktorstwu (praca Danuty Stawińskiej) i inscenizacjom powojennym (praca Krzysztofa Rotnickiego) Edmunda. 

Karty z egzemplarza Elektry Jeana Giraudoux w reż. Edmunda Wiercińskiego, Teatr Wojska Polskiego w Łodzi, 1946
Archiwum Marii i Edmunda Wiercińskich (depozyt) | Instytut Teatralny
102/103

Wiercińscy

Czytaj również:

  • Rok Wiercińskich
    12.12.2025
  • „Żupliki, 27.7.30, godz. 13.05, słońce odkryte, przysłona: 11, czas: 1/25, odległość: 1,5 m”
    O fotografowaniu Wiercińskich
    12.12.2025
  • Wiercińscy. Album rodzinne
    12.12.2025
  • Akt kapitulacji
    12.12.2025
  • W jądrze ciemności
    12.12.2025
  • „Myszka"
    12.12.2025
  • Archiwum Edmunda i Marii Wiercińskich w Instytucie Sztuki PAN
    12.12.2025
  • Zawdzięczam mu wszystko
    Edmund Wierciński we wspomnieniu Ewy Krasnodębskiej
Raptularz

ISSN 2956-8609

Wydawca

Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego
ul. Jazdów 1
00-467 Warszawa

www.instytut-teatralny.pl

Redakcja

kolegium w składzie:
Grzegorz Kondrasiuk, Małgorzata Piekutowa,
Michał Smolis, Maryla Zielińska (do 31.12.2024)

raptularz@instytut-teatralny.org

współpracują:
Michał Januszaniec, Dorota Kołodziejczyk,
Alicja Borowiec