Bajka

Dwóch raz Polaków poszło do nieba,
A że tak powinno być i że tak trzeba
I że zwyczaje takie są w górze –
Dano im nocleg na jednej chmurze.

Gdy anioł dyżurny znikł za zakrętem,
Pierwszy przemówił: „Przepraszam się z świętym
Ale ja w sprawie tego noclegu –
Że to zamieszkać mam z tą lebiegą.
Toć święty widzi, że to poznaniak,
Że bez fasonu, bez wychowania.
W zwykłych kamaszkach i w takich pludrach!
I to do nieba taka łachudra!
Apiać na ziemię, niech sobie fyra
Poznańska pyra!”. 

Poznaniak cichy aż do tej pory
Zadrżał jak gdyby piorun weń trzasnął.
Czapkę nacisnął, poprawił pory:
„A co to łajzo? Robisz mi łaskę! 
To żem nie widział, jak z tem aniołem
Żeś się tam chichrał, tam dycht na dole?!
Nawet do nieba się dostał kantem,
Chorobny Antek!
Choćbym miał cierpieć najgorszą bidę
Społ z nim nie byde!”. 

Święty oniemiał, a że już stary,
Trzęsącą ręką wdział okulary,
Podszedł do obu zupełnie blisko,
Żeby się dobrze przyjrzeć chłopiskom. 

Potem się cofnął i groźnie rzecze:
„Czy zapomniałeś o tym, człowiecze,
Że u niebieskiej stanąłeś bramy
I że my w niebie też sankcje mamy?”. 

„– Proszę najświętszej ja Eminencji
My się już sankcji nie bojem więcej!
Przez sześć lat szkopy, Ojcze Wielebny,
Wycisk dawali nam niemożebny!
Raz ze sankcjami, to znów bez sankcji,
Że się nie bojem żadnej instancji!”. 

Święty Piotr słuchał, czy grom nie padnie –
Nie padł – pogładził skronie bezradnie
I aureoli dotknął ze drżeniem:
Pierwszy raz w niebie takie zdarzenie!

Wkrótce w niebieskiej był już centrali,
Gdzie wszyscy święci rzędami spali.
Budzi ich, mówiąc, co za ambaras. 
Więc święty Michał: wyrzucić zaraz!
Święty Franciszek ręce rozkłada:
– Że tak nie można, tak nie wypada.
Więc polscy święci podnieśli lament,
Zrobił się w niebie straszliwy zamęt.
A wszyscy tylko w głowę zachodzą:
Co z nimi zrobić, czy się pogodzą?

A święty klucznik, że to już stary,
Ciągle zdejmował i kładł okulary
I aureoli dotykał ze drżeniem
Mrucząc pod nosem: Takie zdarzenie!
A święty Michał, drepcząc po chmurach:
– Co tam zdarzenie! To awantura!
Więc święty Piotr już nie mruczał wcale,
Wszystkie anioły chodziły struchlałe. 

A tamtym nudno było i w smutku
Warszawiak gwizdał se po cichutku,
Bo to w Mazurze już taka dusza,
Że chociaż w niebie, musi się ruszać.
I coraz głośniej, coraz wyraźniej,
Aż mu w warszawskiej się wyobraźni
Jęła rysować, chociaż powoli
Jego rodzinna knajpa na Woli.
Choć brzydko myśleć tam o czymś takim
Jak grzał ze szwagrem Piekutoszczakiem
Do Mańki, u której miał wielkie szanse,
że to znał fason i parle franse.

Poznaniak milczał. Oj, tamten nie wie,
Jak to bywało na Chwaliszewie,
Jak to za cztery i pół trojaka
Człowiek wywijał u Ochowiaka.
Jak Ochowiaczka mówiła: Nie dom!
Kiedy się żenić chciał z jej Praksedom.
I jakie z tego były kawały,
I jak węborki w kuchni latały. 

Wtem zadygotał, bo tamta dusza
Po chmurze w takt się polki porusza,
Ale to w taki szczególny sposób,
Jaki niewiele umiało osób.
– Te Antek, słuchaj! No to żem słyszał!
– To umiał tylko Felek z Kalisza!
– Owszem, chłop równy, mąż siostrzenicy –
Choć on z prowincji, a ja ze stolicy.

Poznaniak czapkę wsadził na bakier
– To żeśmy krewni, bo to mój szwagier,
Chociażeś Antek, dawajże pyska!
Na to warszawiak jak nie zaśwista,
Jak nie przytupnie, jak opętany,
Jak się obydwaj nie puszczą w tany,
W kręgu promieni gwiazdeczki ślicznej,
W jakiejś straszliwej polce kosmicznej,
Od której drżały karpackie szczyty,
A z gwiazd pryskały meteoryty…
Że nie spostrzegli, że tuż przed nimi
Stali już wszyscy święci zdumieni. 

Więc święty Michał z dezaprobatą:
– To będzie jakiś naród wariatów!
A święty klucznik, że to już stary,
Spojrzał raz jeszcze przez okulary,
I aureoli dotknął ze drżeniem,
I rzekł z podziwem: „Takie zdarzenie!”.

I tylko wszyscy polscy anieli
Mieli łzy w oczach – bo zrozumieli…

Bajka (o polskich zaświatach) Zbigniewa Raszewskiego powstała, gdy studiował na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Poznańskiego (1945–1949). Było to jedno z wielu wierszowanych wystąpień ustnych autora.

Po latach, w Raptularzu, pod datą 11 V 1990 Profesor zanotował: „Wygłosiłem w czasach studenckich masę wierszy, czasem długich, ale ich nie spisałem. Miałem dosyć dobrą pamięć i byłem w stanie wyrecytować z estrady długi wiersz po jednorazowym przepowiedzeniu go sobie w myśli. Technika ta pozwalała mi wplatać do treści całkiem świeże wydarzenia. Na publiczności sprawiało to znaczne wrażenie. Jeśli wiersz się podobał, zdarzało mi się go powtarzać przy rożnych okazjach. Ale nigdy zapisywać! Dlatego też dziś, po upływie półwiecza, cała ta żartobliwa poezja wywietrzała z mojej głowy, zgodnie z moją ówczesną intencją. Wiedziałem już wtedy, ze nie ma nic gorszego, jak traktowanie estrady ze śmiertelną powagą”¹. Przy innej okazji Raszewski podkreśla: „tępiłem próby zapisywania ich przez publiczność”². Na szczęście wiersze, bajki, hymny, ballady i piosenki spisywali znajomi, a później rodzina, i dzięki temu część z nich zachowała się w archiwum.

do druku podała Dorota Kołodziejczyk